İmar yönetmeliğine göre salon en az 12 m², yatak odası 9 m², mutfak 3,3 m², banyo 3 m² olmalı. Yönetmelik alt sınırları ve yaşanabilir ölçüler tek tabloda.
Bir odanın "yeterli" olması iki ayrı eşikle ilgilidir: mevzuatın izin verdiği asgari alan ve içinde rahat yaşanabilen alan. Bu ikisi çoğu zaman aynı değildir. Kağıt üzerinde yönetmeliğe uyan bir oda, içine gardırobu koyduğunuzda dolabın kapağı tam açılmayabilir.
Yönetmelikteki asgari ölçüler ve önerimiz
| Mekân | Yönetmelik: net alan | Yönetmelik: dar kenar | Önerimiz |
|---|---|---|---|
| Oturma odası / salon | 12,00 m² | 3,00 m | 18-28 m² |
| Yatak odası (en az bir tane) | 9,00 m² | 2,50 m | ebeveyn 14-18 m², çocuk/misafir 11-14 m² |
| Mutfak veya yemek pişirme yeri | 3,30 m² | 1,50 m | 8-14 m² |
| Banyo veya yıkanma yeri | 3,00 m² | 1,50 m | 5-8 m² |
| Tuvalet | 1,20 m² | 1,00 m | 1,5-2,5 m² |
| Hol ve koridor | genişlik en az 1,20 m | ||
Yönetmelik sütunları Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği madde 29'dan[1]: her konutta en az bu piyesler, bu ölçülerle bulunur. 3 ya da daha az odalı konutta banyo ile tuvalet aynı yerde olabilir (madde 29/2). "Önerimiz" sütunu yönetmelik değil, rahat yaşanan alan için bizim görüşümüz.
Bu yazının önceki hâlinde mutfak için 4 m², banyo için 3,3 m², koridor için 1,10 m yazıyordu. Yönetmeliği yeniden okuduk ve düzelttik.
Alanın yanında dar kenar da belirleyicidir ve yönetmelik onu ayrıca sınırlar: oturma odasında 3,00 m, yatak odasında 2,50 m. Bir oda yeterli m²'ye sahip olsa bile dar kenarı bu ölçünün altına inerse hem yönetmeliğe takılır hem de mobilya yerleşimi kısıtlanır.
Kendi salon/oda/mutfak/banyo sayınıza göre yaklaşık toplam net alanınızı görmek isterseniz bu tabloyu temel alan Mekân İhtiyaç Hesaplayıcı aracımızı deneyebilirsiniz.
Alan yetmez, yerleşim belirler
14 m²’lik iki oda, kapı ve pencere konumları yüzünden tamamen farklı yaşanabilirlik sunar. Pratik kontrol listesi:
- Yatak odası: Çift kişilik yatağın üç kenarından en az ikisinde 60 cm dolaşım payı olmalı. Gardırop önünde 90 cm boş alan gerekir.
- Salon: Oturma grubu ile televizyon arası, ekran köşegeninin yaklaşık 2–2,5 katı. Sehpa ile koltuk arası 40–45 cm.
- Yemek alanı: Masa kenarı ile duvar arası en az 90 cm, sandalyenin geri çekilip kalkılabilmesi için.
- Koridor: Yönetmelik hol ve koridoru en az 1,20 m genişlikte istiyor (madde 29/3)[1]; bunun altına inilemez.
Küçük dairede alan kazanma
- Koridoru kısaltıp alanı odalara dağıtın; koridor en pahalı boş m²’dir.
- Salon ile mutfağı birleştirmek yerine görsel olarak bağlayın; pişirme kokusu ve akustik ayrışması korunur.
- Dolapları niş içine gömerek oda geometrisini dikdörtgen tutun.
- Kapı açılım yönlerini mobilya yerleşimine göre seçin.
Mutfak, oda ve banyo aynı mekânda olursa
Açık mutfaklı ve stüdyo tipi dairelerde asıl soru, asgari alanların nasıl hesaplanacağıdır. Madde 29/4'e göre mutfak nişi ile oda, ya da oda ile banyo ve tuvalet aynı mekânda düzenlenirse, o mekânda her biri için öngörülen en az alanların toplamı kadar alan sağlanmak zorundadır[1]. Örneğin oturma odası (12,00 m²) ile mutfak nişini (3,30 m²) tek mekânda birleştirirseniz bu mekân en az 15,30 m² olmalıdır.
Madde 29'un diğer yazılı kuralları[1]:
- Mutfak, oda ve tuvalet/banyo havalandırmaları aynı boşluğa açılamaz; yalnızca banyo ile tuvaletin havalandırması aynı boşluğa açılabilir (md. 29/6).
- Su depoları ve ıslak hacimlerin altında enerji odası yapılamaz (md. 29/7).
- Bu piyeslerin ve koridorun ölçüleri engellilerin kullanımına uygun standartlara ve erişilebilirlik mevzuatına uymak zorundadır (md. 29/5).
Komşu ölçüler
Oda ölçüleri tek başına karar vermez; yanındaki mekânların ölçüleriyle birlikte düşünülür: mutfak dolabı ölçüleri, banyo ve ıslak hacim ölçüleri, tavan yüksekliği ve merdiven basamak ölçüleri. Planınızı birlikte çizmek isterseniz mimari proje hizmetimize bakabilirsiniz.
Kaynaklar
- [1]Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği, madde 29 (asgari piyes ölçüleri). Resmî Gazete, 3 Temmuz 2017, sayı 30113; madde 29 en son 13 Ağustos 2025 tarihli, 32985 sayılı Resmî Gazete ile değiştiSon kontrol: 29 Eylül 2026
Sıkça Sorulan Sorular
Yatak odası kaç m² olmalı?
Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği madde 29'a göre konutta en az bir yatak odası bulunur; net alanı 9 m²'den, dar kenarı 2,50 m'den az olamaz. Önerimiz ebeveyn yatak odası için 14-18 m², çocuk ya da misafir odası için 11-14 m².
Salon kaç m² olmalı?
Yönetmeliğe göre oturma odası en az 12 m², dar kenarı en az 3,00 m olmalı (madde 29). Önerimiz 18-28 m².
12 m²'lik bir oda yeterli mi?
12 m², oturma odası için yönetmelikteki asgari alandır; yatak odasında asgari 9 m². Ama 12 m², önerdiğimiz 14-18 m² (yatak odası) ve 18-28 m² (salon) aralığının altında kalır. Dar kenarı da kontrol edin: oturma odasında en az 3,00 m, yatak odasında en az 2,50 m.
Mutfak kaç m² olmalı?
Yönetmeliğe göre mutfak ya da yemek pişirme yeri en az 3,30 m², dar kenarı en az 1,50 m olmalı (madde 29). Önerimiz 8-14 m²; bu alanın verimli kullanımı büyük ölçüde <a href="/yayinlar/mutfak-dolabi-standart-olculeri/">dolap ve tezgâh ölçülerine</a> bağlıdır.
Banyo kaç m² olmalı?
Yönetmeliğe göre banyo ya da yıkanma yeri en az 3,00 m², tuvalet en az 1,20 m² olmalı (madde 29); 3 ya da daha az odalı konutta ikisi aynı yerde olabilir. Önerimiz banyo için 5-8 m², tuvalet için 1,5-2,5 m².
Oda genişliği (dar kenarı) en az kaç metre olmalı?
Yönetmeliğe göre oturma odasında 3,00 m, yatak odasında 2,50 m, mutfak ve banyoda 1,50 m, tuvalette 1,00 m (madde 29). Toplam m² yeterli görünse bile dar kenar ayrıca kontrol edilmelidir.
Mutfak ve salonu birleştirirsem asgari alan ne olur?
Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği madde 29/4'e göre mutfak nişi ile oda aynı mekânda düzenlenirse o mekân, her biri için öngörülen en az alanların toplamı kadar olmalıdır. Oturma odası 12,00 m² ve mutfak 3,30 m² olduğundan en az 15,30 m² gerekir.
